Składnik
Sos rybny - co to jest, jak używać i czym zastąpić?
Sos rybny (nam pla) to słony, bursztynowy płyn z fermentowanych ryb - podstawowa przyprawa kuchni tajskiej, używana zamiast soli. Daje daniom głębokie umami i odpowiada za słony smak pad thai, curry i większości tajskich sosów.
Gdzie używa się sosu rybnego?
Tajlandia
Wietnam
Filipiny
KambodżaCzym zastąpić sos rybny?
Sos rybny najlepiej zastąpić jasnym sosem sojowym (wersja wegetariańska i bezrybna) - da sól i umami, choć bez morskiej głębi. Bliżej oryginału jest sos sojowy z odrobiną pasty miso lub glonów, a gotowe wegańskie sosy rybne z fermentowanej soi odwzorowują smak najlepiej. W pad thai i som tam różnicę czuć, więc do tych dań warto mieć prawdziwy nam pla.
Jak używać sosu rybnego w kuchni?
Sos rybny dodaje się jako sól - po łyżce, próbując na bieżąco, bo łatwo przesolić. Wchodzi do sosów, marynat, zup i dressingów, zwykle w duecie z cukrem i sokiem z limonki dla balansu smaków. Odpowiada za słony filar zielonego curry, som tam i pad thai. Intensywny zapach z butelki znika po podgrzaniu.
W jakich daniach używa się sosu rybnego?
Najlepsze dania z sosem rybnym →
Co to jest sos rybny?
Sos rybny to bursztynowy, słony płyn z ryb (najczęściej sardeli) fermentowanych z solą przez wiele miesięcy. W kuchni tajskiej nazywa się nam pla i pełni rolę soli oraz źródła umami. Dobry sos ma krótki skład: ryba, sól, woda - i klarowną, ciemnozłotą barwę.
Jak smakuje i pachnie sos rybny?
Sos rybny smakuje mocno słono, z głębokim umami i morską nutą. Prosto z butelki pachnie intensywnie i rybnie, co bywa mylące, ale po dodaniu do dania zapach znika, a zostaje słona głębia. To on sprawia, że tajskie dania mają pełny, wytrawny smak, którego nie da sama sól.
Do czego używa się sosu rybnego?
Sos rybny używa się jako główną przyprawę słoną w kuchni tajskiej, wietnamskiej i filipińskiej. Trafia do sosów, zup, marynat, dressingów do sałatek jak som tam oraz do smażonych dań i curry. Rozcieńczony z limonką, cukrem i chili tworzy popularny dip nam jim.
Jakie są zamienniki sosu rybnego?
Sos rybny można zastąpić, choć żaden zamiennik nie odda go w pełni:
- Jasny sos sojowy - najprostszy zamiennik, wersja bezrybna
- Sos sojowy + odrobina miso - bliżej umami oryginału
- Wegański sos rybny (z fermentowanej soi) - najwierniejszy smak
- Sos Maggi - awaryjnie, w mniejszej ilości
Jak przechowywać sos rybny?
Sos rybny przechowuje się w szczelnie zamkniętej butelce, w ciemnym miejscu - dzięki dużej zawartości soli jest bardzo trwały. Po otwarciu spokojnie wytrzyma około roku; z czasem może ciemnieć i nabierać ostrzejszego smaku, co nie oznacza zepsucia. Lodówka nie jest konieczna, ale spowalnia te zmiany.
Czy sos rybny jest zdrowy?
Sos rybny jest bardzo słony, dlatego używa się go w małych ilościach - jedna łyżka potrafi pokryć znaczną część dziennego limitu sodu. Dostarcza za to trochę białka i aminokwasów z fermentacji. Osoby na diecie niskosodowej powinny go dawkować ostrożnie lub sięgać po wersję o obniżonej zawartości soli.
Czy sos rybny jest bezglutenowy?
Czysty sos rybny jest bezglutenowy - to tylko ryba, sól i woda. Gluten mogą wnosić jedynie tańsze wersje z dodatkami lub zagęszczaczami, dlatego przy celiakii warto sprawdzić skład. Zawiera za to ryby, więc nie nadaje się dla wegan ani osób z alergią na ryby.
Gdzie kupić sos rybny i ile kosztuje?
Sos rybny jest dostępny w dziale kuchni świata większych marketów, w sklepach azjatyckich i online. Butelka 200-700 ml kosztuje 6-15 zł i starcza na długo, bo używa się go łyżkami. Popularne marki to Squid i Golden Boy - warto wybierać te z krótkim składem.